Ürdün'de Arapça

GEZİyorum
Yazı Tipi
  • Daha Küçük Küçük Normal Büyük Daha Büyük
  • Default Helvetica Segoe Georgia Times
seria.jpg     Ürdün’de konuşulan Arapça gerçekten garip. Fakültede hocalarımız Ammice ve Fusha ayrımından söz ederlerdi. Ama bu ayrımı hiç birimiz böyle düşlememiştik. Harekelere dikkat etmiyorlardır ya da Türkiye’deki gibi bir çeşit şive farkıdır diye düşünmüştük. Hani farklı yörelerdeki insanların ne konuştuklarını az çok anlarız. Aynı dili konuşuyoruz, Türkçe nasıl olsa diye… Arapça böyle değilmiş işte… 
      Fusha ve Halk dili o kadar ayrı ki birbirinden. Bugün yurt müşrifemiz bizim kattaki öğrencilerle bir toplantı yaptı. Önce Araplar için Ammice anlattı sonra, bizim için Fusha. Sanki iki farklı dil vardı, Ammice konuştuğunda neredeyse hiçbişey anlamadık.
    Sokakta, lokantada, markette halkla iletişimde oldukça sorun yaşıyoruz. Arapça anlaşmakisletmefakltesi2.jpg zor, hemen İngilizce biliyor musunuz diye soruyorlar, taksiciler bile… Hmm ne kültür diyoruz. Sonra İngilizcelerinin pek de iyi olmadığını fark etmemiz çok zaman almıyor. 

     Ürdün üniversitesindeki istediğimiz bölümde derse girme hakkımız var. Değerlendirelim dedik. Şeriat Fakültesindeki dersleri takip ettik ilk hafta. Fusha konuşan hocaları tesbit ettikten sonra derslerini kaçırmamaya çalıştık. Gerçekten çok zevkli ve faydalı Şeriat Fakültesinde derse girmek. Diğer fakültelere de bakalım dedik. (Sosyoloji bölümü burada ayrıca Fakülte olarak geçiyor.) Külliyei ictima’iyye’den Mecd’le aynı yurttayız. Geceleri salon’da İbn Haldun’dan, sosyolojinin sorunlarından bahsederken

     -Sizin derslere girsek, dedik...

     -Anlamazsınız ki bütün hocalarımız Ammice konuşuyor, dedi.  

     İnanması zor ama gerçek. Burada Arapça diye geçen iki apayrı dil var. Aslında Fusha dışındaki dile Arapça demek gerçekten zor. İngilizce ile mezcedilmiş değişik bir şey. Arapça zor geliyormuş Araplara. O yüzden böyleymiş.  

     Araplarla konuşurken bilmemiz gereken önemli Ammice kelimelerden birkaçı ile haberimizi bitirelim. Bir sonraki haberimizde Ürdün Üniversitesinde eğitim ve burada eğitim gören İmam Hatipli arkadaşlarımız hakkında bilgi vermeye çalışacağız.     

     بكم?  كم سعره? كم نقود? كم ثمنه? Demiyoruz  > كالديش او الديش?

     Bu kac para dedigimizde = كالديش هاي?

     Olumsuzluk eki olarak ليس yerine مش diyoruz. Mesela: miş müşkil, مش مهم  مش ممكن

     Birini rahatsız ettik özür dilerken ازعجناكم değil>غلّبناك

     يوجد fiilini pek kullanmıyoruz. Onun yerine harfi cer ‘في’ Mesela su var mı derken في عندك ماي

     Olumsuzluk eki ما yerine شو diyoruz. Gerçekten daha kolay geliyor. Mesela ne istiyorsun derken şu biddek شو بالدّك

     Yine bidd بدّ kelimesini çekelim:

     Sen istiyorsun biddek بدّك

     Ben istiyorum biddi بدّي

     O istiyor biddu بدّو 

     Hani bi hikaye anlatılır. Adamın biri Mısırda taksiye biner. Ezher Üniversitesine gitmek istediğini söyler.

     -اريد ان اذهب الي جامعة ازهر

     Taksici cevap verir:

     -Sadakallahulazim.

     Burada bu hikayenin abartı olmadığını gördük. Hı bu arada mısırdaki Arapçada da cim harflerinin g diye okunduğunu bilmek gerek. Haber kanallarında bile g diye geçiyor. Geyyid Giden gibi 

     En önemli fark. Bunu bilmeden Ürdündekileri anlamak gerçekten zordu. Muzarat harflerinin hepsini atıyoruz yerine b harfini kullanıyoruz.

     يشتري > bişteriبشتري , اشتري>بشتري, تشتري>بشتري yuruyusyolu.jpggibi

     Farklı fiil deneyelim mesela عرف ve اراد fiillerini şu hale getiriyoruz

     اعرف>barif باعرف, تعرف> باعرف

     اريد > بُريد

     Kimden bahsedildiğini siyak sibakla çözüyoruz. 

     Şimdiki kolay; mesela biz gerekir derken la budde,  vecebe, yecib aleyke/aleyna filan deriz, Ammicede lazım diye başlanıyor söze.

     Gaf harfi yerine hemze elif kullanıyoruz şarkılarda filan çok geçiyor. قلبي değil البي

     Cim harfi j diye okunuyor

     Peltek se te diye okunuyor

     ها كذا, yerine hay هاي yada kemen كمن; bazende ايضاً yerine كمن

     Nasılsın>şu ehbarek شو اخبارك?, inşallah kuveys انشاالله كويس

     Kuveys cemil yada ceyyid, dayyib kelimeleri yerine kullaniliyor.

     Bukra بكري = غداً demek. 
 

     Buradaki Arapça ilginç gerçekten öyle değil mi?

Yorumlar   

0 #2 birilerimi 15-07-2007 15:06
Baştan garip gelir ancak azıcık Arap dünyasında kalsanız o ammice dediğiniz yöresel dilin büyük oranda ya Fusha'dan çevirme ya da Cahiliye döneminde Arap yarımadasında yaygın olan leh çelerin uzantıları olduğunu görürüz. Sözgelimi yukarı-)aki kardeşimizin بدÙ? lafzını ele alacak olursak Fusha'daki بÙ?دÙ? = arzulaman anlamına geldiğini dolayısıyla Ø£Ù?Ø´ بدÙ? ise Ø£Ù? Ø´Ù?Ø¡ بÙ?دÙ? yani ne (arzuluyorsun) istiyorsun anlamında olduğunu görürüz. Aman siz Fusha'yı öğreniniz Ammice dediğimiz mahalli leh çeleri de zamanla rahatlıkla anlarsınız .Rabbim Dininin dilini sevmenizi nasip eylesin ve öğrenmenizde muvaffak kılsın. Amin
Alıntı
-1 #1 MehmetSevgili 10-07-2007 10:08
İlgin ç bir durum ger çekten. Benzer bir deneyim de benim başımdan ge çmişti. Ge çen yıl çalıştığım bir firmada sık sık Arap müşterilerle irtibata ge çmem gerekiyordu ve adamlarla Arap ça üzerinden ger çekten anlaşamıyor, bir süre sonra İngilizce'ye ge çiyorduk. :D

Üok tuhaflarına gidiyordu benim Fusha konuşmam. Iraklı bir mü-)ür vardı ve beni Fusha konuşturup konuşturup gülüyordu. :D Kavga ediyoduk tabi bizde..Neyse ki Allah razı olsun ondan, onun sayesinde az da olsa Ammice konuşabilmeye başlamıştım.

Ammice ve Fusha ayrı olduğu kadar, bütün Arap ülkelerinin Ammiceleri de birbirinden farklı. Bizim mü-)üre soruyordum ka ç dil biliyorsun diye. Sayıyordu bana: "Irak Arap çası, Fas Arap çası, Mısır Arap çası, Ürdün leh çesi, Kürt çe, Fars ça, İngilizce...." :D

Selametle..
Alıntı

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile